نورەدین جاف
نووسەر و ھونەرمەند،
کەرکووک
………………….
بەڵێ، شەڕە وێرانکەرەکان زۆرجار جێپەنجەی قووڵ لەسەر هونەر و ئەدەب و فەلسەفەی ژیان و بیرکردنەوەی داهێنەرانە بەجێدەهێڵن، نەک تەنها لەڕووی زیانەکانی ماددییەوە، بەڵکوو لەبەر ئەوەی خودی بارودۆخی ژیان دەگۆڕن.
لە هونەر
– لەناوبردن/تاڵانکردنی فەزای داهێنەر(شانۆ، مۆزەخانە، کتێبخانە، ستۆدیۆ).
– پچڕانی بودجە و پشتیوانی و دابەزینی بەرهەمهێنان بەهۆی ترس و ناسەقامگیرییەوە.
– گۆڕانکاری لە تەوەرە هونەریەکان: زۆرجار دەبێتە دەربڕینی ئازار و مانەوە، یان زیاتر وریاتر و ڕەمزی.
لە ئەدەبدا
– لەدەستدانی دەستنووس و کتێب، و هەڕەشەکردن لە نووسەران و ڕۆشنبیران.
– کۆچی نووسەران؛ یان بێدەنگییان لە ترسی سەرکوتکردن.
– سەرهەڵدانی ئەدەبیاتی “شۆک”: گێڕانەوەی شەڕ، نامۆبوون، لەدەستدانی ئازیزان و داهاتوویەکی شێواو- بەڵام هەندێکجار ئەدەبیاتی بەرخۆدانیش کە ڕەتیدەکاتەوە لەبیری بکات.
لە فەلسەفەی ژیان و هزردا
– کاتێک ئاژاوەگێڕی دووبارە دەبێتەوە، پرسیاری “چۆن دەژیم؟” لاواز دەبێت و دەگۆڕێت بۆ “چۆن بژیم؟”
– نادڵنیایی و هەستکردن بە بێمانایی زیاد دەکات، یان بە پێچەوانەوە، پێویستی مانایەکی نوێ دروست دەکات:
واتایەک لەسەر بنەمای کەرامەت، مرۆڤایەتی، هاودەنگی، یان تەنانەت ڕەتکردنەوەی توندوتیژی.
– بەهاکان کاریگەرییان لەسەرە: دادپەروەری، ئازادی، کەرامەتی تاک- لەوانەیە دابەزن یان بە شێوەیەکی تیژتر پێناسە بکرێنەوە.
لە داهێناندا
– داهێنان پێویستی بە ژینگەیەک هەیە کە ڕێگە بدات بە ئەزموونکردن و کات و فەزای دەروونی. جەنگ بێبەش دەکات:
– کات (کارکردن بۆ مانەوە لەبری فێربوون/بیرکردنەوە).
– (ترس لە گرتن یان بە ئامانجگرتن).
– سەقامگیری (دووبارە ئاوارەبوون ڕێگاکانی پەروەردەیی و هونەری تێکدەدات).
دەرەنجامێکی کورت
شەڕ تەنیا شارەکان وێران ناکات؛ هەروەها یادەوەری بەکۆمەڵ و کەناڵەکانی دەربڕین و ئاسۆکانی بیرکردنەوە لەناو دەبات. بەڵام هەندێک جار لە دڵی وێرانکارییەوە هونەر و ئەدەبی بەرخۆدان لەدایک دەبن- بەڵام زۆرجار نرخەکەی زۆرە.
