ستار ئەحمەد
نووسەر، کەرکووک
…………….
نووسەران، بەدرێژایی مێژوو، هەمیشە ڕۆڵێکی سەرەکی و گرنگیان هەبووە لە داڕشتنی بیر و هۆشیاریی نەتەوەکاندا. لە دۆخی تایبەتی گەلی کوردیشدا، کە خاوەنی وڵاتێکی سەربەخۆی یەکگرتوو نەبووە و لەژێر گوشار و دابەشبووندا ژیاوە، نووسەران لە پلەیەکی زۆر بەرزتردا وەستاونەتەوە و بوونەتە پارێزەری ناسنامە، زمان، فەرهەنگ و مێژووی نەتەوەکەیان. لە سەردەمی هاوچەرخدا، کە گۆڕانکاری خێرا و گەورەی سیاسی، کۆمەڵایەتی و تەکنەلۆجی بەخۆیەوە بینیوە، ڕۆڵی نووسەرانی کورد پێویستی بە نوێکردنەوە و قوڵکردنەوەی زیاترە.
ڕۆڵی نووسەرانی کورد لەم سەردەمەدا:
پاراستن و دەوڵەمەندکردنی زمانی کوردی: نووسەران قەڵغانی پاراستنی زمانی کوردین. لەم سەردەمەدا کە زمانی کوردی لە ناوچە جیاوازەکان ڕووبەڕووی مەترسی تووانەوە و پشتگوێخستن بووەتەوە، ئەرکی نووسەرانە کە بە هەموو شێوەزارەکانی، بەتایبەتی لە بواری ئەدەبی و زانستی، بەکاری بهێنن و گەشەی پێ بدەن. بەرهەمی کوالیتی بەرز دەبنە هۆی بەهێزبوونی پێگەی زمانەکە لەناو کۆمەڵگەدا.
ڕەنگدانەوەی ڕاستییەکانی ژیان و کێشە کۆمەڵایەتییەکان: نووسەر ئاوێنەی کۆمەڵگەیە. دەبێت نووسەرانی کورد بە بوێرییەوە ڕەخنە لە دیاردە نەرێنییەکانی ناو کۆمەڵگە بگرن، وەک گەندەڵی، دواکەوتوویی، نایەکسانی جێندەری، کاریگەریی خراپی ئایین لەسەر ژیانی تاک، و کێشە سیاسییە ئاڵۆزەکان. نووسینەکانیان دەبێت ببێتە دەنگی بێدەنگەکان و هەڵوێستی مرۆیی نەتەوەکە دەرببڕێت.
سەرەڕای دابەشبوونی کوردستان بەسەر چوار وڵاتدا و بوونی جیاوازیی شێوەزار و فەرهەنگی، نووسەران دەبێت کار لەسەر ئەو خاڵە هاوبەشانە بکەن کە کورد بە یەکەوە دەبەستێتەوە. گێڕانەوەی چیرۆک لە بەشەکانی تری کوردستان، وەرگێڕانی بەرهەم لە شێوەزارێکەوە بۆ شێوەزارێکی تر، و برەودان بە یەکگرتوویی فەرهەنگی، هەنگاوی گرنگن بۆ بەهێزکردنی هەستی نەتەوەیی یەکگرتوو.
پەیوەندی لەگەڵ فەرهەنگی جیهانی
نووسەرانی کورد دەبێت بەرهەمەکانیان بکەنە پردی پەیوەندی لەگەڵ فەرهەنگ و ئەدەبی جیهانی. وەرگێڕانی بەرهەمەکانیان بۆ زمانە جیهانییەکان و ئاشناکردنی جیهان بە دۆزی کورد، مێژوو، فەرهەنگ و توانای داهێنەرانەی گەلی کورد، ئەرکێکی نیشتمانییە. هەروەها، وەرگێڕانی ئەدەبی جیهانی بۆ کوردی، ئاسۆی ڕۆشنبیریی کوردی فراوانتر دەکات.
پێویستە نووسەرانی کورد چی بکەن..؟
خۆ بە دوورگرتن لە ئایدۆلۆجیا و
نووسەر دەبێت سەربەخۆیی فیکری و ویژدانی خۆی بپارێزێت. پێویستە خۆی لە ژێر کاریگەریی تەواوی حیزب و بەرژەوەندییە کاتییەکان بەدوور بگرێت، تا بتوانێت بە بێلایەنی و بوێرییەوە، ڕاستییەکان بنووسێت و بە ویژدانی ئازادەوە بەرگری لە پرەنسیپە باڵاکان بکات.
سوود وەرگرتن لە تەکنەلۆجیا و سۆشیال میدیا: نووسین تەنیا لە کتێبدا قەتیس نەکرێت. نووسەر دەبێت سۆشیال میدیا و پلاتفۆرمە دیجیتاڵییەکان بەکار بهێنێت بۆ گەیاندنی پەیام و نووسینەکانی بە خەڵکێکی زۆرتر، بەتایبەتی نەوەی نوێ.
گرنگیدان بە فۆرمی نوێی نووسین (ڕۆمان و کورتەچیرۆک): لە سەردەمی نوێدا، ژانرەکانی وەک ڕۆمان، کورتەچیرۆک و شیعری مۆدێرن کاریگەرییەکی زۆرتریان هەیە. نووسەر دەبێت لەو فۆرمانەدا قوڵ بێتەوە و بە شێوازێکی داهێنەرانە، مژارە کوردییەکان بخاتە بەردەم خوێنەر.
تۆمارکردنی مێژووی نوێ و نەوە بە نەوە گواستنەوەی یادەوەرییەکان: نووسەران دەبێت لەبیرنەکردنی کارەساتەکانی وەک ئەنفال، هەڵەبجە، کۆمەڵکوژی ئێزیدییەکان و… بکەنە ئەرکی سەرەکی خۆیان. تۆمارکردنی ئەم مێژووە لە ڕێگەی چیرۆک و ڕۆمان و توێژینەوەوە، زامنی ئەوە دەکات کە ئەم تاوانانە لە یادەوەری نەتەوەییدا بمێننەوە و نەوەکانی داهاتوو لەسەر ئەم ڕاستیانە پەروەردە ببن.
لە کۆتاییدا، نووسەری کورد لەم سەردەمەدا تەنیا داهێنەرێکی وشە نییە، بەڵکو باڵوێزێكی شۆڕشگێڕ و پارێزەرێکی ناسنامەیە. پێویستە بە قەڵەمەکانیان وەک چەکی هۆشیاری، بەردەوام بن لەسەر ڕۆشنکردنەوەی ڕێگەی نەتەوە، گەشەپێدانی زمان و فەرهەنگ، و برەودان بە بەها باڵاکانی ئازادی و دادپەروەری.
